Senegal,
bağımsızlığını 4 Nisan 1960 tarihinde Fransa'dan kazanmıştır. Bu
yıllarda nispeten gelişmiş bir ekonomiye sahip olan Senegal'de,
1978 ve 1981 yılları arasında yaşanan kuraklıklar sebebiyle
ekonomik dengeler bozulmuş ve ülke ağır bir dış borç yükü altına
girmiştir.
Genel itibariyle Senegal, tarımsal üretime dayanan ve sahip
olduğu doğal kaynakların oldukça sınırlı olduğu bir ülke olarak
değerlendirilebilir. Bu sebeple, yukarıda da belirtildiği üzere
iklim koşulları ve uluslararası piyasalardaki gelişmeler ülke
ekonomisinin hassas olduğu noktalar olarak karşımıza
çıkmaktadır.
1990'lı yıllarda Senegal, makroekonomik açıdan yapısal
sorunlarla karşılaşmıştır. 1990'lı yılların başlarında yerel
paranın aşırı değer kazanması tarım ve turizm sektörlerinde
yaşanan daralma ve diğer bazı olumsuzluklara bağlı olarak
deflasyon, mali açık ve bütçe dengesinde negatif yönde önemli
bozulmalar olmuştur. 1993'te hükümet sıkı ekonomik tedbirler
almış, ardından 1994 yılında IMF'nin tavsiyeleri dikkate
alınarak CFAfr'da %50'lik bir devalüasyona gidilmiştir. Bu
devalüasyonun olumlu sonuç vermesinin ardından ekonomide
iyileşme belirtileri görülmeye başlamıştır. Bu arada IMF ve AB
ile işbirliğine gidilerek sektörel bazda uyum programları
hazırlanmış, iç ve dış ticaretin serbestleştirilmesine yönelik
önlemler alınmış ve özelleştirme programı uygulamaya
konulmuştur.
1994-1998 yılları arasındaki olumsuzluklar ekonominin tali
sektörlere özellikle de inşaat ve enerji sektöründe
yoğunlaşmasına sebep olmuştur. 1998'de makroekonomik dengeler
yeniden sağlanmıştır. İklim koşullarında yaşanan olumlu
gelişmelerde ekonomiye yardımcı olmuş ve bu sayede ülke
ekonomisinin bel kemiğini oluşturan tarım sektöründe olumlu
sonuçlar elde edilerek, büyüme sağlanmıştır.
Senegal Fransızca konuşan Batı Afrika ülkeleri arasında sınai
gelişmişlik düzeyi Fildişi Sahili'nden sonra en yüksek olan
ülkedir. Sanayi kuruluşları da çoğunlukla Cap Vert olarak
isimlendirilen bölgede bulunmaktadır. Tarımın yanında ülkede
gelişen en önemli sektörler ulaştırma, telekomünikasyon olarak
belirtilebilir. Diğer taraftan Fransız sömürgesi dönemindeki
özel konumu dolayısıyla Batı Afrika'nın finans merkezi konumunda
olduğu da ifade edilebilir. Ülkede bir çok banka bulunmaktadır.
Bankacılıkta üyesi olduğu Batı Afrika Ekonomik ve Parasal
Birliği (UEMOA)uygulamalarına göre hareket etmektedir.
Yukarıda da bahsedildiği üzere Senegal, Batı Afrika Ekonomik ve
Parasal Birliği (UEMOA) üyesi ülkelerden biridir. Üye ülkelerin
tamamında Batı Afrika Merkez Bankası tarafından çıkarılan CFA
Frangı (CFAfrg) kullanılmaktadır. O dönemde CFAfrg Fransız
Merkez Bankası güvencesi altında çıkarılmıştı. Dolayısıyla,
Fransız Frangı ile CFAfrg arasında 1/100 oranında sabit bir
parite bulunmaktaydı. Piyasada da 1, 2, 5, 10, 25, 50, 100 ve
500 CFAfrg metal paralar ile 100, 500, 1.000, 5.000. 10.000
CFAfrg'lık kağıt paralar tedavülde bulunmaktadır.
Tarım
Sektörel olarak
bakıldığında Senegal'de birincil sektör; tarım, hayvancılık,
balıkçılık ve ormancılık olarak tanımlanabilir. GSYİH'da %20'ye
yakın bir oran olarak görülse de istihdamın yaklaşık olarak
2/3'ünü oluşturması, bu sektörü Senegal için en önemli alan
olarak ortaya çıkarmaktadır. Başlıca tarım ürünleri; yerfıstığı,
pamuk, mısır, darı, süpürge darısı ve kabuklu pirinçtir.
Madencilik
Madencilik sektörü
ise, GSYİH içerisinde yüksek bir değer ifade etmese de önemli
ihraç alanlarından birisi olması dolayısıyla ayrı bir yeri olan
alandır. En önemli madencilik ürünü fosfattır. Yaklaşık olarak
100 m ton civarında kalsiyum fosfat ile 50-70 m ton aralığında
alüminyum fosfat rezervine sahip olduğu tahmin edilmektedir.
Dünyadaki fosfat üretiminin %1.5'i ve ihracatının ise %3'ü
burada gerçekleşmektedir. Fosfat dışında, demir, altın, bakır,
turba, mermer, doğal gaz ve titan da ülkede çıkan
madenlerdendir. Ayrıca, ülke sahillerinde petrol olduğu da
varsayılmaktadır.
Sanayi
İmalat sanayii
açısından, yukarıda da ifade edildiği üzere, Fildişi Sahili
hariç, Batı Afrika'nın en gelişmiş sanayiine sahip olduğu
söylenebilir. Hemen hemen tamamına yakın bölümü Başkent Dakar
çevresinde yoğunlaşmıştır. Sanayi içerisinde en önemli payı
tarıma dayalı sanayi almaktadır. Tarıma dayalı sanayi içerisinde
ilk sırayı yerfıstığı yağı imalatı almaktadır. Buğday ve mısır
unu üretimi, bisküvi, süt ürünleri, bira ve alkollü içecekler,
işlenmiş sigara, konserve balık önemli sektörler olarak
değerlendirilebilir. Ayrıca en önemli maden kalemi olan fosfatın
işlenmesi de imalat sanayii içerisinde önemli bir yer
tutmaktadır. Bunların dışında tekstil, deri, kimya, kağıt,
paketleme, ağaç ürünleri ve inşaat malzemeleri de bu alan
içerisinde yer bulmaktadır.
Turizm
Ülke için en
önemli döviz getirici kalemler arasında turizm sektörü
sayılabilir. 1970'li yıllarda başlayan süreç önemli bir döviz
getirici kalem olmuştur. Dakar, Thies ve Ziguinchar turizmde
hareketliliğin yaşandığı bölgelerdir. Gelen turistlerin
çoğunluğu Avrupalı, yarıdan fazlası ise Fransız'dır.
Senegal